مجرب و مشخصات جغرافيدانى عالى مرتبه را توأما داراست . آنچه خود او دربارهء مسافرتهايش به رشتهء تحرير درآورده ( كتاب القضايا و التجارب ) متأسفانه در دست نيست ، ولى از آثار موجودش مىتوان از مسافرتهاى او تصوّرى تقريبى به دست آورد . اين آثار عبارت‌اند از مروج الذهب و معادن الجوهر و التنبيه و الاشراف ( با عنوان اخبار الزمان . . . ، چاپ عبد الله صاوى ، قاهره 1938 ، و نسخهء خطى كتابخانهء مولانا آزاد ، دانشگاه اسلامى عليگره ( مجموعهء قطب الدين ، نسخهء شماره 1 / 36 ) به نام كتاب عجائب الدنيا ( در انجام نسخه : كتاب العجائب ) ، هر دو اشتباها به مسعودى نسبت داده شده و به كتاب بزرگ اخبار الزمان او ، كه از ميان رفته است هيچ ربطى ندارد ) . مسعودى جغرافيا را بخشى از تاريخ مىدانسته است ، و از همين رو مىتوان استنباط كرد كه چرا در آثارش جغرافيا را به صورت مقدمه‌اى بر تاريخ مىآورد . او از آثار قديمتر جغرافيايى به عربى ، و نيز سفرنامه‌هاى معاصر و متون مربوط به دريانوردى ، بهره برده و آنها را با اطلاعاتى كه خود در طول مسافرتها گردآورده يا از اشخاصى كه ملاقات كرده شنيده ، تقويت نموده است . مسعودى از امپراتورى عباسى توصيف منظمى به دست نمىدهد ، و دربارهء راههاى حكومتى و ايستگاههاى پستى بحثى نمىكند ، اما دانش مسلمانان آن عهد را در زمينهء جغرافياى طبيعى و رياضى به بهترين وجه عرضه مىدارد . البته سهم اصلى مسعودى ، بيشتر در زمينهء جغرافياى انسانى و عمومى بوده است . او با ترديد كردن درباره‌اى مفاهيم و نظريات جغرافيدانان مسلمان ، كه در مقايسه با تجارب و مشاهدات شخصى او بىاساس مىنمود ، باعث پيشرفت علم جغرافيا گرديد . حتى از اينكه در نظريات كهن زعماى يونانى ، مانند بطلميوس - از قبيل نظريهء وجود خشكى در